Fikusa można rozmnożyć w domu przede wszystkim przez sadzonki wierzchołkowe albo odkłady powietrzne. Najlepszy termin to wiosna i wczesne lato, gdy roślina intensywnie rośnie. O powodzeniu decydują ciepło, wilgotność, czyste narzędzia oraz usunięcie drażniącego mlecznego soku z miejsca cięcia.
Rozmnażanie fikusa przez sadzonki wierzchołkowe
Ta metoda sprawdza się przy młodszych, zdrowych pędach fikusa sprężystego (Ficus elastica). Sadzonka powinna mieć około 10–15 cm długości i 2–3 liście. Do ukorzeniania można użyć wody albo lekkiego, wilgotnego podłoża. W podłożu korzenie zwykle lepiej przystosowują się do późniejszego sadzenia, natomiast w wodzie łatwiej obserwować ich rozwój.
Przed rozpoczęciem przygotuj potrzebne materiały:
- Czysty, ostry nóż lub sekator
- Rękawiczki ochronne
- Ciepłą wodę
- Lekkie podłoże, na przykład mieszankę torfu z piaskiem lub perlitem
- Folię, przezroczystą osłonę albo słoik
Postępuj według kolejnych etapów:
- Wybierz zdrowy wierzchołek pędu i odetnij go czystym narzędziem tuż pod węzłem, czyli miejscem, z którego wyrasta liść.
- Zanurz dolną część sadzonki w ciepłej wodzie. Fikus wydziela mleczny sok, który może zasklepiać ranę i utrudniać wypuszczanie korzeni. Płucz sadzonkę do momentu, aż wyciek wyraźnie się zmniejszy.
- Usuń dolny liść, pozostawiając 2–3 liście na górze. Dzięki temu sadzonka traci mniej wody.
- Umieść ją w wilgotnym podłożu tak, aby co najmniej jeden węzeł znalazł się pod powierzchnią. Możesz też wstawić ją do naczynia z wodą.
- Przykryj sadzonkę folią lub słoikiem i ustaw w jasnym miejscu z rozproszonym światłem. Podłoże oraz powietrze powinny mieć około 28–30°C.
- Jeśli ukorzeniasz pęd w wodzie, regularnie ją wymieniaj. Po pojawieniu się korzeni przenieś sadzonkę do lekkiego podłoża.
Ukorzenianie trwa zwykle co najmniej 6 tygodni. Nie wyciągaj sadzonki co kilka dni, aby sprawdzać korzenie, ponieważ łatwo je wtedy uszkodzić.
Uwaga na mleczny sok: może podrażniać skórę i oczy. Podczas cięcia oraz płukania sadzonki zakładaj rękawiczki, nie dotykaj twarzy i zabezpiecz powierzchnię roboczą. Pozostawienie soku na ranie może utrudnić ukorzenianie.
Rozmnażanie starszego fikusa przez odkłady powietrzne
Odkład powietrzny jest dobrym rozwiązaniem dla dużych, zdrewniałych okazów, gdy pobranie krótkiej sadzonki mogłoby osłabić roślinę. Nowy fragment zaczyna tworzyć korzenie jeszcze na pędzie, dzięki czemu po odcięciu ma już przygotowany system korzeniowy.
Wykonaj odkład w następujący sposób:
- Wybierz zdrowy, dość gruby pęd i znajdź miejsce tuż poniżej węzła.
- Wykonaj ukośne nacięcie w pędzie, ale nie oddzielaj go całkowicie od rośliny.
- Wsuń w nacięcie zapałkę albo wykałaczkę. Zapobiegnie to zrośnięciu rany.
- Owiń miejsce cięcia wilgotnym mchem, najlepiej torfowcem, i zabezpiecz je folią. Mech powinien być wilgotny, ale nie ociekający wodą.
- Sprawdzaj wilgotność podłoża i utrzymuj pęd w cieple oraz przy jasnym, rozproszonym świetle.
- Po pojawieniu się wyraźnej bryły korzeni odetnij ukorzeniony fragment poniżej korzeni i posadź go w doniczce.
Tworzenie korzeni przez odkład powietrzny zajmuje zwykle 4–12 tygodni. Zbyt wczesne odcięcie pędu może zakończyć się niepowodzeniem, dlatego przed cięciem warto upewnić się, że korzenie są dobrze rozwinięte.
Jak dbać o świeżo ukorzenione sadzonki?
Po posadzeniu młody fikus potrzebuje spokojnych, stabilnych warunków. Przez pierwsze tygodnie nie należy go intensywnie nawozić ani narażać na gwałtowne zmiany otoczenia. Najważniejsze zasady pielęgnacji to:
- Utrzymuj podłoże lekko wilgotne, ale nie mokre, ponieważ nadmiar wody sprzyja gniciu korzeni.
- Zapewnij jasne, rozproszone światło i chroń liście przed ostrym, bezpośrednim słońcem.
- Ustaw roślinę w ciepłym miejscu, z dala od przeciągów i nagłych zmian temperatury.
- Po zdjęciu folii lub słoika stopniowo przyzwyczajaj sadzonkę do zwykłej wilgotności powietrza.
Przy małym lub średnim fikusie najczęściej wystarczą sadzonki wierzchołkowe. W przypadku wysokiego, starszego egzemplarza lepszym wyborem bywają odkłady powietrzne, ponieważ pozwalają ukorzenić silny fragment bez natychmiastowego oddzielania go od rośliny.
