Kwiaty lipy zbiera się zwykle na przełomie czerwca i lipca, w początkowej fazie kwitnienia. Najlepsze są kwiaty w pełni rozwinięte, ale jeszcze świeże. Zbieraj je w suchy dzień, z drzew rosnących z dala od ruchliwych dróg, a następnie susz w cieniu i przewiewie.
Kiedy zbierać kwiaty lipy?
Termin zależy od pogody, regionu i gatunku drzewa, dlatego zamiast kierować się wyłącznie datą, obserwuj kwiatostany. W Polsce sezon przypada najczęściej na czerwiec i lipiec. Zwykle jako pierwsza zakwita lipa szerokolistna, a po niej lipa drobnolistna.
Najlepszy moment przypada na początek kwitnienia. Kwiaty powinny być już rozwinięte i intensywnie pachnieć, ale nie mogą być zbrązowiałe ani przesuszone. Zbiór przeprowadź w suchy dzień, po obeschnięciu porannej rosy. Wilgotne kwiatostany trudniej wysuszyć i łatwiej mogą zapleśnieć.
Przed wyjściem sprawdź warunki, które decydują o jakości surowca:
- Nie pada i kwiaty są całkowicie suche.
- Drzewo rośnie z dala od ruchliwej drogi, zakładów przemysłowych i miejsc narażonych na inne zanieczyszczenia.
- Kwiaty są świeże, rozwinięte i nie widać na nich oznak przekwitania.
- Nie minął jeszcze główny okres kwitnienia na danym drzewie.
Jeżeli kwiaty są mokre po deszczu, przekwitnięte albo drzewo znajduje się przy ruchliwej ulicy, lepiej zrezygnować ze zbioru i poszukać innego stanowiska.
Jak poprawnie zbierać kwiatostany?
Do zbioru przydadzą się czyste nożyczki lub sekator. Możesz też delikatnie obrywać kwiatostany ręcznie, jeśli są łatwo dostępne. Zbieraj całe kwiatostany, czyli skupienia kwiatów razem z podsadką – charakterystycznym, jasnym liściem wyrastającym przy szypułce. Jest ona częścią surowca zielarskiego.
Najbezpieczniej wybierać dolne, łatwo dostępne gałęzie. Nie wspinaj się na drzewo i nie łam konarów. Staranniejszy, wolniejszy zbiór jest lepszy niż zrywanie dużej ilości przypadkowych kwiatów.
Podczas zbioru zachowaj kilka prostych zasad:
- Zbieraj tylko z dolnych gałęzi, do których możesz dosięgnąć bez uszkadzania drzewa.
- Nie ogołacaj pojedynczej gałęzi ani całej korony z kwiatostanów.
- Zostaw znaczną część kwiatów dla pszczół i innych owadów zapylających.
- Wybieraj wyłącznie zdrowe kwiatostany, bez śladów pleśni, oprysków i silnego zabrudzenia.
- Zbieraj tyle surowca, ile rzeczywiście zamierzasz wysuszyć i przechować.
Suszenie i przechowywanie
Po powrocie przejrzyj zebrane kwiatostany i usuń liście, owady oraz widoczne zanieczyszczenia. Nie myj ich, ponieważ dodatkowa wilgoć utrudnia suszenie. Cały proces przeprowadź możliwie szybko po zbiorze.
Postępuj według kolejnych etapów:
- Rozłóż kwiatostany cienką warstwą na papierze, sicie albo czystej lnianej tkaninie.
- Umieść je w zacienionym, suchym i przewiewnym miejscu. Nie wystawiaj suszu na bezpośrednie słońce, które może osłabić aromat i pogorszyć jakość surowca.
- Co kilka dni delikatnie przemieszaj lub obróć kwiatostany, aby schły równomiernie. Suszenie zwykle trwa około tygodnia, ale czas zależy od wilgotności i warunków w pomieszczeniu.
- Gdy materiał jest całkowicie suchy, przełóż go do szczelnego słoika albo papierowej torebki i przechowuj w ciemnym, suchym miejscu.
Dobrze wysuszone kwiatostany powinny być kruche, zachować naturalny zapach i nie wykazywać oznak zawilgocenia. Jeśli pojawi się stęchły aromat, miękkość lub pleśń, takiego suszu nie należy przechowywać ani wykorzystywać.
Staranny wybór fazy kwitnienia, czyste stanowisko i suszenie bez słońca decydują o jakości domowego suszu z lipy. Najlepiej zebrać mniejszą ilość w dobrym momencie niż dużo kwiatów po deszczu lub zanieczyszczonych.