Hortensje bukietowe najlepiej rozmnażać przez sadzonki zdrewniałe, czyli sztobry. Możesz pobrać je na przedwiośniu, w marcu, przed rozpoczęciem wegetacji, albo późną jesienią i zimą – od listopada do grudnia, po opadnięciu liści i wystąpieniu pierwszych przymrozków. Najważniejsze są zdrowe pędy grubości ołówka, cięcie przy oczkach oraz przepuszczalne, wilgotne podłoże, najlepiej czysty piasek.
Kiedy rozmnażać hortensje bukietowe?
Termin pobrania sztobrów decyduje o dalszym postępowaniu. Wiosną sadzonki można od razu umieścić w doniczkach z podłożem kompostowo-piaskowym. Jesienią i zimą najpierw przechodzą okres spoczynku w piasku, piwnicy, garażu albo w zadołowanej donicy.
| Termin | Metoda postępowania | Miejsce przechowywania |
|---|---|---|
| Przedwiośnie, najczęściej marzec | Bezpośrednie sadzenie do doniczek z lekką ziemią kompostową wymieszaną z piaskiem | Półcień, szklarnia lub miejsce zabezpieczone przed przymrozkami |
| Późna jesień i zima, listopad–grudzień | Dołowanie sztobrów w czystym piasku, bez ukorzeniacza | Zimna piwnica, garaż albo donica zadołowana w ogrodzie |
Jesienne sadzonki wyjmuje się z piasku mniej więcej w połowie marca. Jeśli mają już małe korzenie, można przesadzić je do doniczek z właściwym podłożem. Wiosenne sztobry pozostają w doniczkach zwykle do sierpnia, kiedy można przenieść je do gruntu.
Jak przygotować sztobry krok po kroku?
Do rozmnażania wybierz prosty, zdrowy, zdrewniały pęd o grubości zbliżonej do ołówka. Najlepsze są fragmenty z uśpionymi pąkami. Cienkie, uszkodzone lub przesuszone pędy mają mniejszą szansę na ukorzenienie.
Przed rozpoczęciem pracy przygotuj ostry, czysty sekator albo nóż. Czyste ostrze ogranicza ryzyko przeniesienia chorób, a precyzyjne cięcie nie miażdży tkanek pędu. Potrzebne materiały to:
- Ostry sekator lub nóż do równego cięcia zdrewniałych pędów.
- Czysty piasek, najlepiej rzeczny, do przechowywania jesiennych sztobrów.
- Doniczki z odpływem dostosowane do długości sadzonek.
- Ukorzeniacz do zabezpieczenia dolnych końcówek wiosennych sadzonek.
Samą sadzonkę przygotuj w następującej kolejności:
- Odetnij pęd z zaschniętym kwiatostanem, a następnie usuń kwiatostan i pozostałe liście.
- Podziel pęd na fragmenty o długości około 15–20 cm. Każdy sztobr powinien mieć dwa lub trzy oczka, zależnie od długości międzywęźli.
- Dolne cięcie wykonaj prosto, około 2–3 cm poniżej oczka. Górne zrób skośnie, około 2 cm nad najwyżej położonym oczkiem.
- Posadź sztobr tak, aby dwa oczka znalazły się w podłożu, a najwyższe pozostało nad jego powierzchnią. Jeśli pęd jest długi, można umieścić go w piasku lekko pod skosem.
Przy sadzeniu kilku sztobrów zostaw między nimi około 5 cm odstępu. Wiosenne sadzonki możesz umieścić w lekkiej mieszance ziemi kompostowej i piasku. Przed sadzeniem delikatnie zanurz dolną końcówkę w ukorzeniaczu, a następnie włóż ją do wcześniej przygotowanego otworu. Dzięki temu preparat nie zetrze się podczas wciskania pędu w ziemię.
Jesienne sztobry postępują inaczej. Umieść je w doniczce wypełnionej czystym piaskiem tak, aby były całkowicie przykryte. Nie stosuj wtedy ukorzeniacza. Doniczkę przechowuj w zimnej piwnicy lub garażu albo zadołuj ją w ogrodzie i przykryj liśćmi. Jeśli wybierzesz ogród, donica powinna znaleźć się na całej wysokości w ziemi, a warstwa liści powinna dodatkowo chronić ją przed mrozem.
Uwaga: nie używaj zbyt krótkich ani bardzo długich fragmentów pędów. Zbyt krótki sztobr ma mały zapas substancji potrzebnych do rozwoju, natomiast zbyt długi może łatwiej wysychać i przewracać się w podłożu.
Czy odmiana wpływa na ukorzenianie?
Tak. Poszczególne odmiany hortensji bukietowych i krzewiastych mogą wyraźnie różnić się zdolnością do tworzenia korzeni. Dlatego pojedyncze nieudane sadzonki nie muszą oznaczać błędu w technice.
Hortensja ‘Annabelle’ zwykle ukorzenia się bardzo łatwo. Przy prawidłowym przygotowaniu sztobrów skuteczność może być bliska 100 procent. Z kolei ‘Grandiflora’ jest bardziej wymagająca, a część sadzonek może nie przetrwać. W jej przypadku warto przygotować większą liczbę sztobrów i szczególnie starannie kontrolować wilgotność oraz czystość podłoża.
Czysty piasek ogranicza ryzyko pleśni podczas zimowego przechowywania sztobrów. Po ukorzenieniu trzeba jednak przesadzić rośliny do żyźniejszego podłoża.
Jak pielęgnować sadzonki po posadzeniu?
Podłoże powinno być stale lekko wilgotne, ale nie mokre. Przelanie ogranicza dostęp powietrza do korzeni i sprzyja gniciu pędów. Sadzonki wiosenne ustaw w jasnym półcieniu, a przed zapowiadanymi przymrozkami przenieś doniczki do szklarni lub chłodnego, zabezpieczonego miejsca.
Podczas ukorzeniania zwróć uwagę na kilka zasad:
- Podlewaj wtedy, gdy powierzchnia podłoża zaczyna przesychać, ale nie dopuszczaj do jego całkowitego wyschnięcia.
- Chroń młode pędy przed ostrym słońcem, które może powodować szybkie przesychanie.
- Jesienne sztobry przechowuj w chłodzie, bez pobudzania ich do przedwczesnego wzrostu.
- Gdy wiosną pojawią się nowe zielone przyrosty, przesadź ukorzenione rośliny do żyźniejszej ziemi.
Sadzonki pobrane wiosną zwykle wysadza się na miejsce stałe w sierpniu lub we wrześniu. Jesienne sztobry po wyjęciu z piasku można najpierw posadzić do doniczek, a dopiero w kolejnym sezonie przenieść do ogrodu. To bezpieczniejsze rozwiązanie, szczególnie w przypadku odmian trudniej się ukorzeniających.
Największe szanse powodzenia daje pobranie kilku zdrowych pędów, dokładne cięcie przy oczkach, czyste podłoże i umiarkowane podlewanie. Przy odmianie ‘Grandiflora’ przygotuj więcej sztobrów, ponieważ ich ukorzenianie bywa mniej pewne niż u ‘Annabelle’.