Oprysk przeciwko strąkowcowi fasolowemu wykonuje się od fazy, w której 50% strąków osiągnęło typową długość, do końca pełnej dojrzałości strąków, czyli w zakresie BBCH 75–89. Zabieg powinien być wykonany po stwierdzeniu obecności szkodnika na plantacji. Zbyt wczesny oprysk nie zabezpieczy jeszcze niezasiedlonych strąków, a zbyt późny nie zwalczy larw, które zdążyły wgryźć się do nasion.
Dlaczego liczy się faza BBCH 75–89?
Strąkowiec fasolowy (Acanthoscelides obtectus) składa jaja na strąkach. Po wylęgu larwy przechodzą przez ich ścianę i rozwijają się wewnątrz nasion, gdzie oprysk wykonany z zewnątrz nie dociera. Dlatego środek należy zastosować wtedy, gdy strąki są już wykształcone, ale chrząszcze nadal mogą składać na nich jaja.
Sama obecność owada nie oznacza jeszcze, że zabieg można wykonać w dowolnej fazie. Decyzję łączy się z obserwacją plantacji oraz rozwojem strąków. Przy rozciągniętym w czasie nalocie trzeba ocenić, czy rośliny wciąż znajdują się w zakresie BBCH 75–89 i czy etykieta wybranego środka dopuszcza kolejny zabieg.
Przed opryskiem sprawdź przede wszystkim:
- czy na kwiatach, strąkach lub liściach są widoczne dorosłe chrząszcze,
- czy faza rozwojowa plantacji mieści się w zakresie BBCH 75–89,
- czy występowanie szkodnika zostało potwierdzone w ramach monitoringu lub sygnalizacji,
- czy warunki pogodowe pozwalają wykonać zabieg bez ryzyka znoszenia cieczy i zmycia preparatu,
- czy okres kwitnienia i aktywność pszczół nie stwarzają zagrożenia dla owadów zapylających.
| Faza BBCH | Opis fazy | Decyzja i działanie |
|---|---|---|
| 75 | Około 50% strąków osiąga typową długość. | Rozpocznij dokładny monitoring. Po potwierdzeniu obecności strąkowca można wykonać zabieg zgodnie z etykietą. |
| 76–88 | Strąki rozwijają się i dojrzewają, a nasiona zwiększają masę. | To zasadnicze okno ochrony. Nie opóźniaj oprysku, ponieważ larwy mogą rozpocząć żerowanie w nasionach. |
| 89 | Strąki osiągają pełną dojrzałość, a nasiona są twarde. | To końcowa granica wskazanego okna. Zabieg po tym terminie może nie ograniczyć szkód już powstałych w nasionach. |
Jeżeli stosujesz środek ochrony roślin dopuszczony do użycia w fasoli przeciwko strąkowcowi fasolowemu, przestrzegaj aktualnej etykiety, w tym dawki, liczby zabiegów, odstępu między nimi i okresu karencji. Te informacje mogą się zmieniać, dlatego nie należy opierać decyzji wyłącznie na nazwie preparatu ani na zaleceniach dotyczących innej uprawy.
Oprysk na plantacji a ochrona fasoli w magazynie
Zabieg polowy nie zwalczy larw znajdujących się już wewnątrz nasion ani chrząszczy rozwijających się w przechowalni. Po zbiorze opryskiwanie składowanej fasoli środkami przeznaczonymi do ochrony roślin na polu jest bezużyteczne, a użycie preparatu niezgodnie z etykietą może stwarzać zagrożenie zdrowotne.
Po zbiorze trzeba odrzucić nasiona wyraźnie uszkodzone, oczyścić i zdezynfekować pomieszczenie oraz ograniczyć warunki sprzyjające rozwojowi szkodnika. Niska temperatura silnie hamuje jego rozwój, dlatego fasolę należy przechowywać w możliwie chłodnym, suchym i czystym miejscu. W dużych magazynach metody chemiczne, takie jak gazowanie, mogą być wykonywane wyłącznie zgodnie z przepisami i przez uprawnione podmioty.
Ścieżka ochrony fasoli
- Monitoruj plantację od początku tworzenia i wydłużania strąków, zwracając uwagę na dorosłe chrząszcze.
- Wykonaj oprysk po potwierdzeniu szkodnika, w fazie BBCH 75–89, zgodnie z aktualną etykietą środka.
- Po zbiorze przesortuj nasiona i usuń partie z otworami, przebarwieniami lub innymi oznakami żerowania.
- Przechowuj zdrowe nasiona w czystym, suchym i chłodnym miejscu, ograniczając możliwość dalszego rozwoju owada.
Najważniejszy termin to BBCH 75–89, ale skuteczna ochrona wymaga połączenia monitoringu, zabiegu wykonanego przed wgryzieniem larw do nasion oraz właściwego przechowywania plonu.