Seradelę na nasiona sieje się możliwie wcześnie, od marca do początku kwietnia. Jako poplon ścierniskowy należy wysiać ją zaraz po żniwach, najlepiej do 30 lipca, a w opóźnionym terminie najwyżej do 5 sierpnia. Norma wynosi zwykle 20–60 kg nasion na hektar, zależnie od przeznaczenia i terminu.
Kiedy siać seradelę?
Seradela siewna (Ornithopus sativus) ma długi okres wegetacji, zwykle około 115–160 dni, i początkowo rozwija się wolno. Dlatego termin siewu trzeba dopasować do celu uprawy. Późniejszy wysiew skraca czas wzrostu przed jesiennym ochłodzeniem, więc wymaga zwiększenia normy nasion.
| Cel uprawy | Termin siewu | Norma wysiewu (kg/ha) |
|---|---|---|
| Uprawa na nasiona | Marzec – początek kwietnia, możliwie najwcześniej | 20–30 |
| Poplon ścierniskowy | Po żniwach, najlepiej do 30 lipca, wyjątkowo do 5 sierpnia | 50–60 w siewie czystym |
| Wsiewka w zboże | Wczesną wiosną lub w okresie kłoszenia, zależnie od wilgotności | 30–50, a przy siewie rzutowym nawet 50–70 |
W mieszankach międzyplonowych normę seradeli zmniejsza się w zależności od udziału pozostałych gatunków. Nie należy jednak traktować podanych wartości jako całkowicie sztywnych. Znaczenie ma jakość materiału siewnego, wilgotność gleby, termin zbioru przedplonu oraz sposób wysiewu.
Jak przygotować pole i wysiać seradelę?
Po zbiorze rośliny głównej trzeba możliwie szybko wykonać płytką uprawę pożniwną. Jej zadaniem jest rozdrobnienie i wymieszanie resztek, pobudzenie chwastów oraz samosiewów do kiełkowania i ograniczenie strat wilgoci. Po kilkunastu dniach można przeprowadzić głębszą uprawę, zwykle na około 10 cm, która niszczy skiełkowane chwasty i wyrównuje stanowisko.
Gleba powinna być równa, ponieważ seradela ma drobne nasiona i nierówna głębokość siewu powoduje nierównomierne wschody. Przygotowanie stanowiska obejmuje najczęściej następujące czynności:
- Rozdrobnij resztki pożniwne i wykonaj płytką uprawę.
- Po kilku lub kilkunastu dniach wyrównaj pole bronowaniem albo włókowaniem.
- W razie silnego zachwaszczenia zastosuj zabieg dopuszczony dla danej uprawy i zgodny z aktualną etykietą środka.
- Przed końcowym bronowaniem rozprowadź zaplanowane nawozy fosforowe i potasowe.
- Wysiej nasiona w rzędy co około 10–15 cm, a następnie zapewnij im dobry kontakt z wilgotną glebą.
Kolejność prac przy siewie może wyglądać tak:
- Oceń wilgotność gleby i nie odkładaj siewu poplonu po zakończeniu żniw.
- Wykonaj uprawę pożniwną, a następnie dopraw stanowisko na głębokość siewu.
- Ustaw siewnik tak, aby nasiona trafiły na głębokość około 2 cm.
- Wysiej ilość dopasowaną do przeznaczenia, terminu i tego, czy seradela rośnie sama, czy w mieszance.
- Po wschodach obserwuj zachwaszczenie i wykonaj bronowanie, gdy rośliny osiągną około 3–4 cm.
Głębokość 2 cm ma duże znaczenie. Zbyt głęboki siew może drastycznie ograniczyć wschody, ponieważ młode rośliny mają niewielką siłę przebijania się przez grubą warstwę gleby. Z kolei bardzo płytki siew zwiększa ryzyko przesuszenia nasion.
Jakie stanowisko odpowiada seradeli?
Seradela jest nazywana „koniczyną piasków”, ponieważ dobrze udaje się na glebach lekkich, przepuszczalnych i kwaśnych. Najczęściej wskazuje się odczyn w zakresie około pH 5,0–5,5, choć roślina może rosnąć także przy nieco wyższym pH. Nie sprzyjają jej gleby ciężkie, zwięzłe, podmokłe ani zasobne w wapń.
Mimo tolerancji słabszych stanowisk seradela potrzebuje wilgoci. Przy siewie poplonu szczególnie ważne jest wykorzystanie wilgotnej gleby po żniwach. Częste, drobne opady, rosa i mgły poprawiają warunki wzrostu, natomiast przesunięcie siewu na suchy okres może osłabić wschody i ograniczyć masę roślin.
Jak pielęgnować seradelę po siewie?
Początkowy wzrost seradeli jest powolny, dlatego młode rośliny mogą przegrywać konkurencję z chwastami. W sprzyjających warunkach bronowanie powschodowe ogranicza zachwaszczenie i napowietrza wierzchnią warstwę gleby. Zabieg trzeba wykonać ostrożnie, gdy rośliny mają około 3–4 cm, aby nie wyrwać siewek.
W siewie czystym nawożenie azotem jest zazwyczaj zbędne. Seradela, jako roślina bobowata, współżyje z bakteriami brodawkowymi, między innymi z rodzaju Bradyrhizobium. Bakterie wiążą azot atmosferyczny, a roślina dostarcza im związków potrzebnych do życia. Jeśli seradela dawno nie była uprawiana na danym polu, nasiona można przed siewem zaprawić Nitraginą właściwą dla tego gatunku.
Przy planowaniu nawożenia zwróć uwagę przede wszystkim na zasobność gleby w fosfor i potas. Nawożenie startowe ma sens, gdy analiza stanowiska wskazuje na niedobór tych składników:
- Fosfor wspiera rozwój systemu korzeniowego i tworzenie brodawek korzeniowych.
- Potas pomaga roślinom gospodarować wodą i poprawia ich kondycję na lekkich stanowiskach.
- Azot mineralny w siewie czystym zwykle nie jest potrzebny, a jego nadmiar może ograniczać korzystanie z symbiozy bakteryjnej.
- W mieszance należy uwzględnić wymagania wszystkich wysiewanych gatunków, a nie tylko seradeli.
Najbezpieczniejsza zasada jest prosta: na nasiona siej seradelę wczesną wiosną, a na poplon – natychmiast po żniwach, nie później niż pod koniec lipca. Przy siewie do początku sierpnia zwiększ normę, zadbaj o wilgotne i wyrównane stanowisko oraz nie umieszczaj nasion głębiej niż 2 cm.